Επιστημονικά Άρθρα

Η χρήση της πληροφορικής στα τεστ συμβουλευτικής επαγγελματικού προσανατολισμού, διεθνώς

Θεόδωρος Κατσανέβας, Τάνια Καβρουλάκη*

Το άρθρο εξετάζει την αντικατάσταση των χειρογραφικών από τα σύγχρονα αυτοματοποιημένα τεστ συμβουλευτικής-επαγγελματικού προσανατολισμού. Αναλύει την ορμητική εισαγωγή, την καθιέρωση και χρησιμότητα της πληροφορικής στο σχεδιασμό, τη χορήγηση και την εξαγωγή συμπερασμάτων για τα τεστ αυτά και παρουσιάζει τις ευρύτερες δυνατότητες που παρέχονται με τη χρήση του υπολογιστή, για την αξιοπιστία, την εγκυρότητα και την παρουσίαση των αναλυτικών προσωπικών εκθέσεων που εκδίδονται αυτόματα. Εισάγει την έννοια της «καθαρότητας» στόχων για τα τεστ Σ-Ε.Π., που όπως υποστηρίζεται από την εισήγηση, αντιπροσωπεύεται κατά κύριο λόγο από ερωτήσεις επαγγελματικής προσωπικότητας και ενδιαφερόντων. Παρουσιάζονται και αξιολογούνται 14 διεθνείς σημαντικές ιστοσελίδες που παρέχουν αυτοματοποιημένα τεστ και βαθμολογούνται με γενικά κριτήρια όπως την ύπαρξη σοβαρού θεωρητικού υπόβαθρου, τη διάρκεια χορήγησης, τη φιλικότητα, την αξιοπιστία, την εγκυρότητα και καθαρότητα στόχων, τη σοβαρότητα, την πειστικότητα και την όλη εικόνα της ιστοσελίδας. Και με ειδικά τεχνικά κριτήρια, όπως την ευκολία πλοήγησης, την εικαστική παρουσία, την τεχνολογία κατασκευής, τη φιλικότητα προς μηχανές αναζήτησης, την καθαρότητα του μηνύματος στην πρώτη σελίδα και το βαθμό συμφωνίας με τους αποδεκτούς κανόνες ιστοσελίδων.

Κατεβάστε το άρθρο (16 σελίδες) σε μορφή pdf

Αυτοματοποιημένο Τεστ Επαγγελματικού Προσανατολισμού Career Gate Test K.17

Το Career Gate Test Κ.17 είναι ένα σύγχρονο, αυτοματοποιημένο τεστ επαγγελματικού προσανατολισμού που διεκπεραιώνεται με εύκολο και φιλικό τρόπο μέσω ερωτηματολογίου σε υπολογιστή. Το λογισμικό του συστήματος εκδίδει αυτόματα μια προσωπική έκθεση για κάθε χρήστη που απαντά στο ερωτηματολόγιο, με τη μορφή καλαίσθητου μικρού βιβλίου 50-60 σελίδων σε σχήμα Α4, με έγχρωμα ιστογράμματα, πίνακες και επεξηγηματικά συνοδευτικά κείμενα. Στην εξατομικευμένη αυτή έκθεση, προσδιορίζονται ομάδες επαγγελμάτων και επιμέρους επαγγέλματα που ταιριάζουν στο χρήστη σε δύο επίπεδα εκπαίδευσης: α) σε ανώτερη, ανώτατη ή μεταπτυχιακή εκπαίδευση (Α.Ε.) και β) σε μέση ή επαγγελματική εκπαίδευση (Ε.Ε.). Επίσης, επισημαίνονται οι προοπτικές των επαγγελμάτων στην ελληνική και τη διεθνή αγορά εργασίας, καθώς και οι διέξοδοί τους σε άλλες ειδικότητες. Παράλληλα, χαρτογραφείται η προσωπικότητα του χρήστη όπως διασπείρεται στους έξι τύπους προσωπικότητας του Holland, καταγράφονται οι βαθμοί αυτοεικόνας, αποφασιστικότητας και συνέπειας, ενώ εμπεριέχεται αυτοματοποιημένος έλεγχος ειλικρίνειας. Η χορήγηση του τεστ διαρκεί μισή ώρα περίπου. Το βασικό ερωτηματολόγιο περιέχει 315 ερωτήσεις ενδιαφερόντων όπως λ.χ. «θα σε ενδιέφερε να μάθεις πώς λειτουργεί μια ηλεκτρική μηχανή;», «θα σου άρεσε να διδάσκεις σε παιδιά;», «θα σου άρεσε να φωτογραφίσεις ένα τοπίο;» κλπ. Περιλαμβάνει επίσης, 42 ερωτήσεις καταστάσεων του τύπου «επιμένω στην άποψή μου», ή «δεν ενοχλούμαι εύκολα», όπου ο χρήστης καλείται να απαντήσει αν του ταιριάζουν ή όχι κατά περίπτωση. Οι απαντήσεις συγκεντρώνονται σε ειδικό αρχείο και ύστερα από αυτόματη επεξεργασία μέσω του λογισμικού του συστήματος, τα συμπεράσματα, τυπώνονται στην εξατομικευμένη έκθεση.

Η καρδιά του τεστ είναι η ομαδοποίηση των επαγγελμάτων σε 17 μεγάλες ομάδες και υποομάδες επαγγελμάτων (Ταξινόμηση Κ.17), η οποία στηρίζεται σε ένα σύγχρονο και ισορροπημένο μείγμα οικονομικών, ψυχομετρικών και εκπαιδευτικών δεδομένων. Τα επαγγέλματα που περιέχονται στο τεστ, η ομαδοποίηση και η ονοματολογία τους, προέρχονται από πολυσχιδή διερεύνηση του περιεχομένου τους και της θέσης που καταλαμβάνουν στη σύγχρονη αγορά εργασίας. Η γενικότερη φιλοσοφία του τεστ, συνδυάζει την επιστημονική προσέγγιση, την αξιοπιστία και εγκυρότητα, με την ταχύτητα και τη φιλικότητα στη διεκπεραίωσή του, ενώ η εξατομικευμένη έκθεση, με τα προσεκτικά επιλεγμένα κείμενα, είναι εύκολα κατανοητή από το χρήστη και παράλληλα παρέχει πλούσια επιπλέον δεδομένα στο σύμβουλο επαγγελματικού προσανατολισμού.

Το τεστ έχει σταθμιστεί και δοκιμαστεί με επιτυχία στην πράξη επί σειρά ετών. Στηρίζεται σε αναγνωρισμένες διεθνείς θεωρίες συμβουλευτικής-επαγγελματικού προσανατολισμού και ειδικότερα σε αυτή του John Holland, καθώς και σε πολυετείς έρευνες και πρωτότυπες όσο και δοκιμασμένες θεωρήσεις επιστημονικής ομάδας, υπό την αιγίδα του καθηγητή του Πανεπιστημίου Πειραιώς Θεόδωρου Κατσανέβα, Ph.D.( L.S.E.), M.A. (Warwick).

Το Career Gate Test Κ.17 και τα άλλα τεστ της κεντρικής επιστημονικής του ομάδας, χορηγούνται μέσα από διάφορους δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Στην Κύπρο, το Υπουργείο Παιδείας, καθώς και το Υπουργείο Εργασίας, έχουν προκρίνει το τεστ, ύστερα από διεθνείς διαγωνισμούς, και το διαθέτουν στα σχολεία και τις υπηρεσίες τους. Στην Τουρκία χορηγείται μέσω μεγάλου δικτύου φροντιστηρίων, ενώ παράλληλα προωθείται και σε άλλες χώρες.

Η επιστημονική ομάδα του C.G.T. καταρτίζει επίσης διάφορα αυτοματοποιημένα τεστ προσωπικότητας, επιλογής σπουδών, ικανοτήτων-δεξιοτήτων, καθώς και ειδικές εκδόσεις για διάφορες χώρες και κατηγορίες του πληθυσμού, για μαθητές τεχνικής εκπαίδευσης, για μεταπτυχιακούς φοιτητές, για ενηλίκους, για άτομα με ειδικές ανάγκες κλπ. Παράλληλα, αναπτύσσει πρωτότυπη διεθνώς τεχνογνωσία, ανανεώνει και εμπλουτίζει συνεχώς τις σχετικές έρευνες, παράγει και δημοσιοποιεί αναλύσεις, μονογραφίες, βιβλία και επιστημονικά άρθρα και οργανώνει ή συμμετέχει σε ημερίδες, συνέδρια και επιμορφωτικά σεμινάρια για τη συμβουλευτική και τον επαγγελματικό προσανατολισμό.

Οι προβλέψεις των προοπτικών της διεθνούς αγοράς εργασίας και των επαγγελμάτων

Με βάση το μοντέλο του ισοζυγίου της ζήτησης και προσφοράς επαγγελμάτων, τη σχετική τεχνογνωσία που έχει αναπτυχθεί από συναφείς έρευνες τα τελευταία δεκαπέντε χρόνια, νέες πιλοτικές έρευνες και στοιχεία από διεθνείς φορείς, στο παρόν άρθρο παρουσιάζονται συγκρίσιμες προβλέψεις των προοπτικών των επαγγελμάτων στις αγορές εργασίας στην Ελλάδα, την Κύπρο, την Τουρκία, τη Μεγάλη Βρετανία. Σε συνδυασμό και με ορισμένες γενικές παραδοχές, παρατίθενται επίσης εκτιμήσεις για τις αντίστοιχες μέσες διεθνείς τάσεις, ενώ επισημαίνονται οι κοινές εξελίξεις, καθώς και οι διαφοροποιήσεις κατά περίπτωση.

Κατεβάστε το άρθρο (9 σελίδες) σε μορφή pdf

Προοπτικές επαγγελμάτων

Κατεβάστε το άρθρο (4 σελίδες) σε μορφή pdf

Τα τελευταία αναλυτικά στοιχεία για τις προοπτικές και τις διεξόδους των επαγγελμάτων σε σχέση με σπουδές σε ΑΕΙ και ΑΤΕΙ (Οκτώβριος 2008)

Οι δείκτες με τις προοπτικές και τις διεξόδους επαγγελμάτων που συνδέονται με σπουδές σε ΑΕΙ, ΤΕΙ, παρατίθενται αναλυτικά στους πιο κάτω πίνακες. Τα σχετικά στοιχεία προέρχονται από πολυετείς έρευνες του καθηγητή του Πανεπιστημίου Πειραιώς Θεόδωρου Κατσανέβα και της επιστημονικής του ομάδας, η οποία ανανεώνεται κάθε χρόνο και αφορά προβλέψεις των προοπτικών της ελληνικής αγοράς εργασίας και των επαγγελμάτων για τα επόμενα δέκα περίπου χρόνια. Οι έρευνες στηρίζονται σε ειδική μεθοδολογία και ειδικότερα στο επονομαζόμενο ισοζύγιο της ζήτησης και προσφοράς επαγγελμάτων (balance of demand and supply of professions) ,το οποίο παρουσιάζεται αναλυτικά για επιμέρους επαγγέλματα που ταξινομούνται σε 17 μεγάλες ομάδες και υποομάδες επαγγελμάτων, οι οποίες επίσης αξιοποιούνται για το αυτοματοποιημένο τεστ επαγγελματικού προσανατολισμού Career Gate Test K.17, το οποίο διανέμεται με επιτυχία στην Ελλάδα και το εξωτερικό . Σύμφωνα με την πεντάβαθμη κλίμακα , οι ενδείξεις των προοπτικών εμφανίζονται με την ακόλουθη σήμανση:

Κατεβάστε το άρθρο (19 σελίδες) σε μορφή pdf